บทที่ 5 ของปุราณะแห่งภูเขาและทะเล (ตอนที่ 2)

คัมภีร์ภูเขาแห่งภาคกลาง จงชานจิง (中山经) เล่มที่ 5 และยาวที่สุดในบรรดาห้าคัมภีร์ภูเขานั้น ถูกแบ่งออกเป็นหลายหน้า หน้านี้ครอบคลุมช่วงที่สอง ได้แก่ภูเขาทั้งสี่แห่งจากจงฉื่อชี่จิง (中次七经) ถึงจงฉื่อฉื่อจิง (中次十经) (ภูมิภาคอี้-ลัวะ แม่น้ำแยงซีตอนกลาง และต้นน้ำมิน) ในที่นี้มีการกล่าวถึงเทพเจ้าที่มีชื่อเสียงหลายองค์ ได้แก่ ตูโอเว่ย จิม่ง ถ้ำหมีแห่งภูเขาซงเหวิน ภาษาจีนถูกนำเสนอพร้อมกับการถอดเสียงเป็นอักษรโรมัน พร้อมทั้งคำแปลภาษาฝรั่งเศสและหมายเหตุ

คัมภีร์ภูเขาแห่งภาคกลางเล่มที่ 7 — จงฉื่อชี่จิง (中次七经) (ทิวเขาคูซาน)

《中zhōng次cì七qī經jīng》苦kǔ山shān之zhī首shǒu，曰yuē休xiū與yǔ之zhī山shān。其qí上shàng有yǒu石shí焉yān，名míng曰yuē帝dì臺tái之zhī棋qí，五wǔ色sè而ér文wén，其qí狀zhuàng如rú鶉chún卵luǎn，帝dì臺tái之zhī石shí，所suǒ以yǐ禱dǎo百bǎi神shén者zhě也yě，服fú之zhī不bù蠱gǔ。有yǒu草cǎo焉yān，其qí狀zhuàng如rú蓍shī，赤chì葉yè而ér本běn叢cóng生shēng，名míng曰yuē風fēng條tiáo，可kě以yǐ為wèi簳gǎn。

คัมภีร์ภูเขาแห่งภาคกลางเล่มที่ 7 คือทิวเขาคูซาน ภูเขาลูกแรกชื่อว่า ภูเขาซิว-ยวี่ (休與) บนยอดเขามีหินชื่อว่า "กระเบื้องแห่งฮ่องเต้ไท่" (Dìtái zhī qí 帝臺之棋) ซึ่งมีสีสันทั้งห้าและมีลวดลายรูปร่างเหมือนไข่ของนกกระทา หินแห่งฮ่องเต้ไท่นี้ใช้สำหรับสักการะเทพเจ้าร้อยองค์ ผู้ที่สวมใส่จะพ้นจากภยันตราย มีพืชชนิดหนึ่งที่มีลักษณะคล้ายหญ้าเซียงฉื่อ (蓍) มีใบสีแดงและขึ้นเป็นกระจุกที่โคนต้น ชื่อว่า เฟิงเถียว (風條) สามารถนำมาใช้ทำด้ามศรได้

東dōng三sān百bǎi里lǐ，曰yuē鼓gǔ鍾zhōng之zhī山shān，帝dì臺tái之zhī所suǒ以yǐ觴shāng百bǎi神shén也yě。有yǒu草cǎo焉yān，方fāng莖jīng而ér黃huáng華huá，員yuán葉yè而ér三sān成chéng，其qí名míng曰yuē焉yān酸suān，可kě以yǐ為wèi毒dú。其qí上shàng多duō礪lì，其qí下xià多duō砥dǐ。

สามร้อยลี้ไปทางทิศตะวันออก คือ ภูเขากู้-จง (鼓鍾) ซึ่งฮ่องเต้ไท่ใช้สำหรับเลี้ยงเทพเจ้าร้อยองค์ มีพืชชนิดหนึ่งที่มีลำต้นสี่เหลี่ยม ดอกสีเหลือง ใบกลมเรียงกันสามชั้น ชื่อว่า เยี่ยนซวน (焉酸) สามารถใช้เป็นยาแก้พิษได้ บนยอดเขามีหินลับมีคมมากมาย ส่วนเชิงเขามีหินขัดมากมาย

又yòu東dōng二èr百bǎi里lǐ，曰yuē姑gū媱yáo之zhī山shān，帝dì女nǚ死sǐ焉yān，其qí名míng曰yuē女nǚ尸shī，化huà為wèi䔄yáo草cǎo，其qí葉yè胥xū成chéng，其qí華huá黃huáng，其qí實shí如rú菟tú丘qiū，服fú之zhī媚mèi於yú人rén。

สองร้อยลี้ไปทางทิศตะวันออก คือ ภูเขากูเย่า (姑媱) ซึ่งธิดาของฮ่องเต้สิ้นชีวิตลง มีชื่อว่า หนี่ซือ (女尸) เธอได้แปรสภาพเป็นพืชเย่า (䔄草) มีใบเรียงกันเป็นชั้น ๆ ดอกสีเหลือง ผลมีลักษณะคล้ายกับผลของต้นถั่วเม่า ผู้ที่รับประทานจะทำให้เป็นที่รักใคร่ของผู้คน

又yòu東dōng二èr十shí里lǐ，曰yuē苦kǔ山shān。有yǒu獸shòu焉yān，名míng曰yuē山shān膏gāo，其qí狀zhuàng如rú逐zhú，赤chì若ruò丹dān火huǒ，善shàn詈lì。其qí上shàng有yǒu木mù焉yān，名míng曰yuē黃huáng棘jí，黃huáng華huá而ér員yuán葉yè，其qí實shí如rú蘭lán，服fú之zhī不bù字zì。有yǒu草cǎo焉yān，員yuán葉yè而ér無wú莖jīng，赤chì華huá而ér不bù實shí，名míng曰yuē無wú條tiáo，服fú之zhī不bù癭yǐng。

ยี่สิบลี้ไปทางทิศตะวันออก คือ ภูเขาคู่ (苦山) มีสัตว์ชนิดหนึ่งชื่อว่า ซันเกา (山膏) มีรูปร่างคล้ายหมู สีแดงเหมือนไฟแดง ชอบด่าทอ มีต้นไม้บนยอดเขาชื่อว่า หวงจี๋ (黃棘) มีดอกสีเหลือง ใบกลม ผลมีลักษณะคล้ายกับกล้วยไม้ ผู้ที่รับประทานจะไม่มีบุตร มีพืชชนิดหนึ่งที่มีใบกลม ไม่มีลำต้น ดอกสีแดง ไม่ติดผล ชื่อว่า อู๋เถียว (無條) ผู้ที่รับประทานจะไม่เป็นโรคคอพอก

又yòu東dōng二èr十shí七qī里lǐ，曰yuē堵dǔ山shān，神shén天tiān愚yú居jū之zhī，是shì多duō怪guài風fēng雨yǔ。其qí上shàng有yǒu木mù焉yān，名míng曰yuē天tiān楄pián，方fāng莖jīng而ér葵kuí狀zhuàng，服fú者zhě不bù㖶yì。

ยี่สิบเจ็ดลี้ไปทางทิศตะวันออก คือ ภูเขาตู (堵山) ซึ่งเทพเจ้าทิเอน-ยวี่ (天愚) อาศัยอยู่ที่นี่ มีลมฝนแปลก ๆ มากมาย บนยอดเขามีต้นไม้ชื่อว่า เทียนเปียน (天楄) มีลำต้นสี่เหลี่ยม ลักษณะคล้ายต้นโศก ผู้ที่รับประทานจะไม่สำลัก

又yòu東dōng五wǔ十shí二èr里lǐ，曰yuē放fàng皋gāo之zhī山shān。明míng水shuǐ出chū焉yān，南nán流liú注zhù于yú伊yī水shuǐ，其qí中zhōng多duō蒼cāng玉yù。有yǒu木mù焉yān，其qí葉yè如rú槐huái，黃huáng華huá而ér不bù實shí，其qí名míng曰yuē蒙méng木mù，服fú之zhī不bù惑huò。有yǒu獸shòu焉yān，其qí狀zhuàng如rú蜂fēng，枝zhī尾wěi而ér反fǎn舌shé，善shàn呼hū，其qí名míng曰yuē文wén文wén。

ห้าสิบสองลี้ไปทางทิศตะวันออก คือ ภูเขาฟ่างเกา (放皋) แม่น้ำหมิง (明水) ไหลออกจากที่นี่ไปทางทิศใต้ ไหลลงสู่แม่น้ำอี้ มีน้ำเงินอมเขียวมากมาย มีต้นไม้ชนิดหนึ่งที่มีใบคล้ายต้นฮวงโข่ ดอกสีเหลือง ไม่ติดผล ชื่อว่า เมิงมู่ (蒙木) ผู้ที่รับประทานจะไม่หลงผิด มีสัตว์ชนิดหนึ่งที่มีรูปร่างคล้ายผึ้ง มีหางแยกเป็นสองและลิ้นหงาย ชอบร้อง ชื่อว่า เหวินเหวิน (文文)

又yòu東dōng五wǔ十shí七qī里lǐ，曰yuē大dà𩇵kǔ之zhī山shān，多duō㻬tū琈fú之zhī玉yù，多duō麋mí玉yù。有yǒu草cǎo焉yān，其qí狀zhuàng葉yè如rú榆yú，方fāng莖jīng而ér蒼cāng傷shāng，其qí名míng曰yuē牛niú傷shāng，其qí根gēn蒼cāng文wén，服fú者zhě不bù厥jué，可kě以yǐ禦yù兵bīng。其qí陽yáng狂kuáng水shuǐ出chū焉yān，西xī南nán流liú注zhù于yú伊yī水shuǐ，其qí中zhōng多duō三sān足zú龜guī，食shí者zhě無wú大dà疾jí，可kě以yǐ已yǐ腫zhǒng。

ห้าสิบเจ็ดลี้ไปทางทิศตะวันออก คือ ภูเขาต้า-คู่ (大𩇵) มีหยกทูฟูและหยกหมี่มากมาย มีพืชชนิดหนึ่งที่มีใบคล้ายต้นหลิว ลำต้นสี่เหลี่ยม มีรอยด่างสีเขียว ชื่อว่า หนิวซ่าง (牛傷) รากมีลายสีเขียว ผู้ที่รับประทานจะไม่เป็นลมหมดสติ สามารถป้องกันอาวุธได้ ทางด้านทิศใต้ของภูเขามีแม่น้ำควัง (狂水) ไหลออกจากที่นี่ไปทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ ไหลลงสู่แม่น้ำอี้ มีน้ำเต่าสามขามากมาย ผู้ที่รับประทานจะไม่เป็นโรคร้ายแรง สามารถรักษาอาการบวมได้

又yòu東dōng七qī十shí里lǐ，曰yuē半bàn石shí之zhī山shān，其qí上shàng有yǒu草cǎo焉yān，生shēng而ér秀xiù，其qí高gāo丈zhàng餘yú，赤chì葉yè赤chì華huá，華huá而ér不bù實shí，其qí名míng曰yuē嘉jiā榮róng，服fú之zhī者zhě不bù霆tíng。來lái需xū之zhī水shuǐ出chū于yú其qí陽yáng，而ér西xī流liú注zhù于yú伊yī水shuǐ，其qí中zhōng多duō鯩lún魚yú，黑hēi文wén，其qí狀zhuàng如rú鮒fù