Rozdział 1 Księgi Gór i Mórz

Klasyczny tekst Klasyk gór Południa (南山经 Nánshānjīng) otwiera *Klasyk gór i mórz*. Opisuje on, idąc z zachodu na wschód, trzy łańcuchy górskie zamieszkane przez niezwykłe rośliny, minerały, zwierzęta i ptaki, a każdy łańcuch wieńczy rytuał oddania czci jego bóstwom. Tekst chiński przedstawiony jest z transkrypcją pinyin (najechanie lub odczytanie znaków z adnotacjami), po której następuje tłumaczenie francuskie oraz przypisy.

Pierwszy Klasyk gór Południa — 南山经

南nán山shān經jīng之zhī首shǒu曰yuē䧿què山shān。其qí首shǒu曰yuē招zhāo搖yáo之zhī山shān，臨lín于yú西xī海hǎi之zhī上shàng，多duō桂guì，多duō金jīn玉yù。有yǒu草cǎo焉yān，其qí狀zhuàng如rú韭jiǔ而ér青qīng花huā，其qí名míng曰yuē祝zhù餘yú，食shí之zhī不bù飢jī。有yǒu木mù焉yān，其qí狀zhuàng如rú穀gǔ而ér黑hēi理lǐ，其qí花huā四sì照zhào，其qí名míng曰yuē迷mí穀gǔ，佩pèi之zhī不bù迷mí。有yǒu獸shòu焉yān，其qí狀zhuàng如rú禺yú而ér白bái耳ěr，伏fú行xíng人rén走zǒu，其qí名míng曰yuē狌shēng狌shēng，食shí之zhī善shàn走zǒu。麗lì𪊨jǐ之zhī水shuǐ出chū焉yān，而ér西xī流liú注zhù于yú海hǎi，其qí中zhōng多duō育yù沛pèi，佩pèi之zhī無wú瘕jiǎ疾jí。

Pierwszą z gór Klasyku Południa jest góra Què (䧿山). Jej głównym szczytem jest góra Zhaoyao (招搖), górująca nad zachodnim morzem. Rośnie tam obficie cynamonowiec, złoto i nefryt. Znajduje się tam trawa, której wygląd przypomina szczypiorek, ale z niebieskimi kwiatami; nazywa się zhuyu (祝餘), a kto ją zje, nie odczuwa głodu. Znajduje się tam drzewo, którego wygląd przypomina morwę papierową, o czarnych żyłkach, którego kwiaty oświetlają cztery strony świata; nazywa się migu (迷穀), a kto je nosi przy sobie, nie błądzi. Znajduje się tam zwierzę, którego wygląd przypomina pawiana, ale z białymi uszami; porusza się zarówno czołgając, jak i biegnąc niczym człowiek; nazywa się xingxing (狌狌), a kto je zje, staje się dobrym biegaczem. Wypływa stamtąd rzeka Liji (麗𪊨), płynąca na zachód i wpadająca do morza; obfituje w yupei (育沛), którego noszenie chroni przed guzami brzucha.

又yòu東dōng三sān百bǎi里lǐ，曰yuē堂táng庭tíng之zhī山shān，多duō棪yǎn木mù，多duō白bái猿yuán，多duō水shuǐ玉yù，多duō黃huáng金jīn。

Trzysta li na wschód znajduje się góra Tangting (堂庭). Rośnie tam obficie drzewo yan (棪), białe małpy, kryształ górski (shuiyu 水玉) i złoto.

又yòu東dōng三sān百bǎi八bā十shí里lǐ，曰yuē猨yuán翼yì之zhī山shān，其qí中zhōng多duō怪guài獸shòu，水shuǐ多duō怪guài魚yú，多duō白bái玉yù，多duō腹fù虫chóng，多duō怪guài蛇shé，多duō怪guài木mù，不bù可kě以yǐ上shàng。

Trzysta osiemdziesiąt li na wschód znajduje się góra Yuanyi (猨翼). Znajduje się tam mnóstwo dziwnych zwierząt; jej wody obfitują w dziwne ryby; jest tam dużo białego nefrytu, dużo węży (fuchong 腹虫), dużo dziwnych węży i dziwnych drzew. Nie można na nią wejść.

又yòu東dōng三sān百bǎi七qī十shí里lǐ，曰yuē杻niǔ陽yáng之zhī山shān，其qí陽yáng多duō赤chì金jīn，其qí陰yīn多duō白bái金jīn。有yǒu獸shòu焉yān，其qí狀zhuàng如rú馬mǎ而ér白bái首shǒu，其qí文wén如rú虎hǔ而ér赤chì尾wěi，其qí音yīn如rú謠yáo，其qí名míng曰yuē鹿lù蜀shǔ，佩pèi之zhī宜yí子zi孫sūn。怪guài水shuǐ出chū焉yān，而ér東dōng流liú注zhù于yú憲xiàn翼yì之zhī水shuǐ。其qí中zhōng多duō玄xuán龜guī，其qí狀zhuàng如rú龜guī而ér鳥niǎo首shǒu虺huī尾wěi，其qí名míng曰yuē旋xuán龜guī，其qí音yīn如rú判pàn木mù，佩pèi之zhī不bù聾lóng，可kě以yǐ為wèi底dǐ。

Trzysta siedemdziesiąt li na wschód znajduje się góra Niuyang (杻陽). Jej południowy stok obfituje w czerwone złoto (miedź), północny w białe złoto (srebro). Znajduje się tam zwierzę, którego wygląd przypomina konia, z białą głową, pasiastym umaszczeniem tygrysa i czerwonym ogonem; jego głos jest jak śpiew; nazywa się lushu (鹿蜀), a kto je nosi, będzie miał liczne potomstwo. Wypływa stamtąd rzeka Guai (怪水), płynąca na wschód i wpadająca do rzeki Xianyi (憲翼). Obfituje w czarne żółwie, których wygląd przypomina żółwia, ale z ptasią głową i wężowym ogonem; nazywają się xuangui (旋龜); ich krzyk jest jak trzask pękającego drewna; kto je nosi, nie ogłuchnie, i można ich użyć do leczenia odcisków.

東dōng三sān百bǎi里lǐ，曰yuē祗zhī山shān，多duō水shuǐ，無wú草cǎo木mù。有yǒu魚yú焉yān，其qí狀zhuàng如rú牛niú，陵líng居jū，蛇shé尾wěi有yǒu翼yì，其qí羽yǔ在zài魼qū下xià，其qí音yīn如rú留liú牛niú，其qí名míng曰yuē鯥lù，冬dōng死sǐ而ér夏xià生shēng，食shí之zhī無wú腫zhǒng疾jí。

Trzysta li na wschód znajduje się góra Zhi (祗山), obfitująca w wody, ale pozbawiona traw i drzew. Znajduje się tam ryba, której wygląd przypomina wołu; żyje na wzniesieniach, ma wężowy ogon i skrzydła, a jej pióra znajdują się pod bokami; jej głos jest jak głos liuniu (留牛); nazywa się lu (鯥); umiera zimą i odradza się latem; kto ją zje, nie cierpi na obrzęki.

又yòu東dōng四sì百bǎi里lǐ，曰yuē亶dǎn爰yuán之zhī山shān，多duō水shuǐ，無wú草cǎo木mù，不bù可kě以yǐ上shàng。有yǒu獸shòu焉yān，其qí狀zhuàng如rú狸lí而ér有yǒu髦máo，其qí名míng曰yuē類lèi，自zì為wèi牝pìn牡mǔ，食shí者zhě不bù妬dù。

Czterysta li na wschód znajduje się góra Danyuan (亶爰). Obfituje w wody, jest pozbawiona traw i drzew, i nie można na nią wejść. Znajduje się tam zwierzę, którego wygląd przypomina dzika, ale z grzywą; nazywa się lei (類); jest zarówno samcem, jak i samicą; kto je zje, nie zna zazdrości.

又yòu東dōng三sān百bǎi里lǐ，曰yuē基jī山shān，其qí陽yáng多duō玉yù，其qí陰yīn多duō怪guài木mù。有yǒu獸shòu焉yān，其qí狀zhuàng如rú羊yáng，九jiǔ尾wěi四sì耳ěr，其qí目mù在zài背bèi，其qí名míng曰yuē猼bó訑yí，佩pèi之zhī不bù畏wèi。有yǒu鳥niǎo焉yān，其qí狀zhuàng如rú雞jī而ér三sān首shǒu六liù目mù，六liù足zú三sān翼yì，其qí名míng曰yuē𪁺cháng𩿧fū，食shí之zhī無wú臥wò。

Trzysta li na wschód znajduje się góra Ji (基山). Jej południowy stok obfituje w nefryt, północny w dziwne drzewa. Znajduje się tam zwierzę, którego wygląd przypomina owcę, z dziewięcioma ogonami i czterema uszami, oczami umieszczonymi na grzbiecie; nazywa się bochi (猼訑); kto je nosi, nie zna strachu. Znajduje się tam ptak, którego wygląd przypomina koguta, ale z trzema głowami, sześcioma oczami, sześcioma nogami i trzema skrzydłami; nazywa się changfu (𪁺𩿧); kto go zje, nie potrzebuje snu.

又yòu東dōng三sān百bǎi里lǐ，曰yuē青qīng丘qiū之zhī山shān，其qí陽yáng多duō玉yù，其qí陰yīn多duō青qīng䨼hù。有yǒu獸shòu焉yān，其qí狀zhuàng如rú狐hú而ér九jiǔ尾wěi，其qí音yīn如rú嬰yīng兒ér，能néng食shí人rén，食shí者zhě不bù蠱gǔ。有yǒu鳥niǎo焉yān，其qí狀zhuàng如rú鳩jiū，其qí音yīn若ruò呵hē，名míng曰yuē灌guàn灌guàn，佩pèi之zhī不bù惑huò。英yīng水shuǐ出chū焉yān，南nán流liú注zhù于yú即jí翼yì之zhī澤zé。其qí中zhōng多duo赤chì鱬rú，其qí狀zhuàng如rú魚yú而ér人rén面miàn，其qí音yīn如rú鴛yuān鴦yāng，食shí之zhī不bù疥jiè。

Trzysta li na wschód znajduje się góra Qingqiu (青丘). Jej południowy stok obfituje w nefryt, północny w zielony minerał (qīnghù 青䨼). Znajduje się tam zwierzę, którego wygląd przypomina lisa, ale z dziewięcioma ogonami; jego głos jest jak płacz dziecka; może pożerać ludzi; kto je zje, jest chroniony przed złymi urokami (gu 蠱). Znajduje się tam ptak, którego wygląd przypomina gołębia; jego głos jest jak reprymenda; nazywa się guanguan (灌灌); kto go nosi, nie jest oszukiwany. Wypływa stamtąd rzeka Ying (英水), płynąca na południe i wpadająca do bagna Jiyi (即翼). Obfituje w chiru (赤鱬), ryby o ciele ryby i ludzkiej twarzy; ich krzyk jest jak głos mandarynek; kto je zje, nie cierpi na świerzb.

又yòu東dōng三sān百bǎi五wǔ十shí里lǐ，曰yuē箕jī尾wěi之zhī山shān，其qí尾wěi踆cūn于yú東dōng海hǎi，多duō沙shā石shí。汸fāng水shuǐ出chū焉yān，而ér南nán流liú注zhù于yú淯yù，其qí中zhōng多duō白bái玉yù。

Trzysta pięćdziesiąt li na wschód znajduje się góra Jiwei (箕尾). Jej ogon zanurza się w morzu wschodnim; obfituje w piasek i kamienie. Wypływa stamtąd rzeka Fang (汸水), płynąca na południe i wpadająca do rzeki Yu (淯); obfituje w biały nefryt.

凡fán䧿què山shān之zhī首shǒu，自zì招zhāo搖yáo之zhī山shān，以yǐ至zhì箕jī尾wěi之zhī山shān，凡fán十shí山shān，二èr千qiān九jiǔ百bǎi五wǔ十shí里lǐ。其qí神shén狀zhuàng皆jiē鳥niǎo身shēn而ér龍lóng首shǒu，其qí祠cí之zhī禮lǐ：毛máo用yòng一yī璋zhāng玉yù瘞yì，糈xǔ用yòng稌tú米mǐ，一yī壁bì，稻dào米mǐ