Dağlar ve Denizler Klasiği'nin 5. Bölümü (3. kısım)

Orta Dağlar Klasiği (中山经 Zhōngshānjīng), üç sayfada sunulan, burada sona erer. Bu son bölüm iki silsileyi 中次十一经 ve 中次十二经 (Han ve Dongting gölü bölgeleri) kapsar, ardından Beş Dağ Klasiği'nin son ketebeleri (五藏山经) gelir, Yüce Yü'nün sözleriyle. Burada Dongting dağının İmparatorunun İki Kızı ile karşılaşılır. Çince metin pinyin çevriyazısıyla sunulur, ardından Türkçe çeviri ve notlar gelir.

On Birinci Orta Klasik — 中次十一经 (Jingshan silsilesi)

zhōngshíshānjīngjīngshānzhīshǒuyuēwàngzhīshāntuānshuǐchūyāndōngliúzhùkuàngshuǐchūyāndōngnánliúzhùhànzhōngduōjiāoshàngduōsōngbǎixiàduōyángduōchìjīnyīnduōmín

On Birinci Orta Klasik, Jingshan silsilesi. İlk dağı Yiwang Dağı (翼望) diye anılır. Tuan Irmağı (湍水) ondan doğar ve doğuya akıp Ji'ye (濟) dökülür; Kuang Irmağı (貺水) ondan doğar ve güneydoğuya akıp Han'a (漢) dökülür; jiao ejderleriyle (蛟) bereketlidir. Doruğu çam ve serviyle, eteği vernik ağacı ve katalpayla bereketlidir; güney yamacı kırmızı altınla, kuzey yamacı yeşimtaşıyla (min 珉).


yòudōngběibǎishíyuēcháozhīshānshuǐchūyāndōngnánliúzhùróngzhōngduōrénshàngduōnánshòuduōlíngyǒucǎoyānmíngyuēmǎngcǎo

Yüz elli li kuzeydoğuda Zhaoge Dağı (朝歌) yatar. Wu Irmağı (潕水) ondan doğar ve güneydoğuya akıp Rong'a (榮) dökülür; semenderlerle bereketlidir. Doruğu katalpa ve nanmuyla, canavarları özellikle dağ keçileri ve milu geyikleriyle bereketlidir. Orada mangcao (莽草) denen bir ot bulunur; balıkları zehirlemek için kullanılır.


yòudōngnánèrbǎiyuēqūnzhīshānyángduōzhīyīnduōtiěqūnzhīshuǐchūshàngqiánxiàduōmíngshé

İki yüz li güneydoğuda Diqun Dağı (帝囷) yatar. Güney yamacı tufu-yeşimiyle, kuzey yamacı demirle bereketlidir. Diqun Irmağı (帝囷水) doruğunda fışkırır ve eteğinde batar; çınlayan yılanlarla (mingshe 鳴蛇) bereketlidir.


yòudōngnánshíyuēshìshānshàngduōjiǔyǒujǐngyānmíngyuētiānjǐngxiàyǒushuǐdōngjiéshàngduōsāngduōměièjīn

Elli li güneydoğuda Shi Dağı (視山) yatar; doruğu yeşil soğanla bereketlidir. Üzerinde «Gök Kuyusu» (Tianjing 天井) denen bir kuyu vardır, yazın suyu olan ve kışın kuruyan. Doruğu dut, güzel tebeşir, altın ve yeşimle bereketlidir.


yòudōngnánèrbǎiyuēqiánshānduōzhūduōbǎiyángduōjīnyīnduōzhě

İki yüz li güneydoğuda Qian Dağı (前山) yatar. Ağaçları özellikle zhu meşesi (櫧) ve servi; güney yamacı altınla, kuzey yamacı aşı boyasıyla bereketlidir.


yòudōngnánsānbǎiyuēfēngshānyǒushòuyānzhuàngyuánchìchìhuìhuángshēnmíngyuēyōngjiànguóyǒukǒngshéngēngchùzhīchángyóuqīnglíngzhīyuānchūyǒuguāngjiànguówèibàiyǒujiǔzhōngyānshìzhīshuāngmíngshàngduōjīnxiàduōzuòniǔ橿jiāng

Üç yüz li güneydoğuda Feng Dağı (豐山) yatar. Orada maymuna benzeyen, kırmızı gözlü, kırmızı gagalı ve sarı gövdeli bir canavar bulunur, yonghe (雍和) denir; göründüğünde ülke büyük bir dehşet tanır. Tanrı Gengfu (耕父) orada barınır; durmadan Qingleng (清泠) derinliğini dolaşır, girip çıkarken parıldar, ve göründüğünde ülke yıkıma gider. Üzerinde kırağı yaklaşınca çınlayan dokuz çan vardır. Doruğu altınla, eteği kâğıt dutu, meşe, niu ve jiangla bereketlidir.


yòudōngběibǎiyuēchuángzhīshānyángduōtiěduōshǔcǎoduōběnluǎnwèisuāngānshízhěrén

Sekiz yüz li kuzeydoğuda Tuchuang Dağı (兔床) yatar. Güney yamacı demirle bereketlidir; ağaçları özellikle yam (shuyu 藷藇), otları özellikle jigu (雞穀), kökü tavuk yumurtasına benzeyen, tatlı-ekşi tatta; onu yiyen fayda görür.


yòudōngliùshíyuēshānduōèduōzhěduōsōngbǎi

Altmış li doğuda Pi Dağı (皮山) yatar; tebeşir ve aşı boyasıyla bereketlidir, ağaçları özellikle çam ve servi.


yòudōngliùshíyuēyáozhīshānduōnányīnduōqīngyángduōbáijīnyǒuniǎoyānzhuàngzhìhéngshífēimíngyuēzhèn

Altmış li doğuda Yaobi Dağı (瑤碧) yatar. Ağaçları özellikle katalpa ve nanmu; kuzey yamacı yeşil cevherle, güney yamacı gümüşle bereketlidir. Orada sülüne benzeyen, genellikle fei böcekleriyle (蜚) beslenen bir kuş bulunur, zhen (鴆) denir.


yòudōngshíyuēzhīzhīshānshuǐchūyānnánliúzhùhànyǒuniǎoyānmíngyuēyīngsháozhuàngquèchìchìhuìbáishēnwěiruòsháomíngduōzuòniúduōqiányáng

Kırk li doğuda Zhili Dağı (支離) yatar. Ji Irmağı (濟水) ondan doğar ve güneye akıp Han'a dökülür. Orada saksağana benzeyen yingshao (嬰勺) denen bir kuş bulunur, kırmızı gözlü, kırmızı gagalı ve beyaz gövdeli, kaşık biçimli kuyruklu; çığlığı kendi adını söyler. Zuoniu ve qianyangla bereketlidir.


yòudōngběishíyuēzhì𥮐kòuzhīshānshàngduōsōngbǎibǎi

Elli li kuzeydoğuda Zhikou Dağı (祑𥮐) yatar; doruğu çam, servi ve ji ağaçlarıyla (机) bereketlidir.


yòu西běibǎiyuējǐnzhīshānshàngduōsōngbǎiduōměiyīnduōdānduōjīnshòuduōbàoyǒuniǎoyānzhuàngquèqīngshēnbáihuìbáibáiwěimíngyuēqīnggēngmíngjiào

Yüz li kuzeybatıda Jinli Dağı (堇理) yatar. Doruğu çam ve servi, ve güzel katalpalarla bereketlidir; kuzey yamacı zinober (dan 丹䨼) ve altınla; canavarları özellikle panter ve kaplan. Orada saksağana benzeyen, mavi-yeşil gövdeli ve beyaz gagalı, beyaz gözlü ve beyaz kuyruklu bir kuş bulunur, qinggeng (青耕) denir; salgınlardan korur, ve çığlığı kendi adını söyler.


yòudōngnánsānshíyuēzhīshānshàngduōniǔ橿jiāngduōyǒushòuyānzhuàngquǎnzhǎoyǒujiǎmíngyuēlínshànyǎng𤘝yǎnshízhěfēng

Otuz li güneydoğuda Yigu Dağı (依軲) yatar. Doruğu niu ve jiang, ve kenevirle (ju 苴) bereketlidir. Orada köpeğe benzeyen, kaplan pençeli ve pullarla kaplı bir canavar bulunur, lin (獜) denir; sıçrayıp takla atmayı sever; onu yiyenin rüzgârdan hastalığı olmaz.


yòudōngnánsānshíyuēzhīshānduōměiduōxuánbàoduōzhǔduōlíngchuòyángduōmínyīnduōqīng

Otuz beş li güneydoğuda Jigu Dağı (即谷) yatar; güzel yeşim, kara panter, lü ve zhu geyikleri, dağ keçileri ve chuo ile bereketlidir. Güney yamacı yeşimtaşıyla (min 珉), kuzey yamacı yeşil cevherle bereketlidir.


yòudōngnánshíyuēshānshàngduōměiduōsāngcǎoduōjiǔ

Kırk li güneydoğuda Ji Dağı (鷄山) yatar; doruğu güzel katalpalar ve dutla, otları özellikle yeşil soğanla bereketlidir.


yòudōngnánshíyuēgāoqiánzhīshānshàngyǒushuǐyānshènhánérqīngtáizhī漿jiāngyǐnzhīzhěxīntòngshàngyǒujīnxiàyǒuzhě

Elli li güneydoğuda Gaoqian Dağı (高前) yatar. Doruğunda çok soğuk ve berrak bir su fışkırır: bu «İmparator Tai'nin içeceği»dir; ondan içenin kalp ağrısı olmaz. Doruğu altın saklar, eteği aşı boyası.


yòudōngnánsānshíyuēyóuzhīshānduōniǔ橿jiāngduōduōfēngshí

Otuz li güneydoğuda Youxi Dağı (游戲) yatar; niu, jiang ve kâğıt dutu, yeşim ve feng taşıyla (封石) bereketlidir.


yòudōngnánsānshíyuēcóngshānshàngduōsōngbǎixiàduōzhúcóngshuǐchūshàngqiánxiàzhōngduōsānbiēzhīwěishízhī

Otuz beş li güneydoğuda Cong Dağı (從山) yatar. Doruğu çam ve serviyle, eteği bambuyla bereketlidir. Cong Irmağı (從水) doruğunda fışkırır ve eteğinde batar; üç ayaklı ve çatal kuyruklu yumuşak kabuklu kaplumbağalarla bereketlidir; onları yiyen büyülerden ve salgınlardan kurtulur.


yòudōngnánsānshíyuēyīngzhēnzhīshānshàngduōsōngbǎixiàduō椿chūn

Otuz li güneydoğuda Yingping Dağı (嬰䃌) yatar; doruğu çam ve serviyle, eteği katalpa ve kokar ağaçla (chun 椿) bereketlidir.


yòudōngnánsānshíyuēshānyuànzhīshuǐchūyāndōngběiliúzhùshìzhōngduōshuǐduōjiāoshàngduōzhī

Otuz li güneydoğuda Bi Dağı (畢山) yatar. Diyuan Irmağı (帝苑水) ondan doğar ve kuzeydoğuya akıp Shi'ye (視) dökülür; dağ billuru ve jiao ejderleriyle bereketlidir; doruğu tufu-yeşimiyle bereketlidir.


yòudōngnánèrshíyuēzhīshānyǒushòuyānzhuànghuìchìdānhuǒmíngyuē𤟑huìjiànguó

Yirmi li güneydoğuda Lema Dağı (樂馬) yatar. Orada kirpiye (hui 彙) benzeyen, zinober ateşi gibi kırmızı bir canavar bulunur, hui (𤟑) denir; göründüğünde ülke büyük bir salgın tanır.


yòudōngnánèrshíyuēzhēnshānshìshuǐchūyāndōngnánliúzhùshuǐzhōngduōrénduōjiāoduōjié

Yirmi beş li güneydoğuda Zhen Dağı (葴山) yatar. Shi Irmağı (視水) ondan doğar ve güneydoğuya akıp Ru'ya (汝水) dökülür; semenderler, jiao ejderleri ve xie su samurlarıyla (頡) bereketlidir.


yòudōngshíyuēyīngshānxiàduōqīngshàngduōjīn

Kırk li doğuda Ying Dağı (嬰山) yatar; eteği yeşil cevherle, doruğu altın ve yeşimle bereketlidir.


yòudōngsānshíyuēshǒuzhīshānduōchóu

Otuz li doğuda Hushou Dağı (虎首) yatar; kenevir (ju 苴), chou (椆) ve ju (椐) ile bereketlidir.


yòudōngèrshíyuēyīnghóuzhīshānshàngduōfēngshíxiàduōchì

Yirmi li doğuda Yinghou Dağı (嬰侯) yatar; doruğu feng taşıyla, eteği kırmızı kalayla bereketlidir.


yòudōngshíyuēshúzhīshānshāshuǐchūyāndōngběiliúzhùshìshuǐzhōngduōbáiè

Elli li doğuda Dashu Dağı (大孰) yatar. Sha Irmağı (殺水) ondan doğar ve kuzeydoğuya akıp Shi'ye dökülür; beyaz tebeşirle bereketlidir.


yòudōngshíyuēbēishānshàngduōtáoduōléi

Kırk li doğuda Bei Dağı (卑山) yatar; doruğu şeftali, erik, kenevir ve katalpayla, ve mor salkımla (lei 纍) bereketlidir.


yòudōngsānshíyuēzhīshānshàngduōxiàduōjīnyǒushòuyānzhuàngfèishǔbáiěrbáihuìmíngyuējiànguóyǒubīng

Otuz li doğuda Yidi Dağı (倚帝) yatar. Doruğu yeşimle, eteği altınla bereketlidir. Orada fei sıçanına (鼣鼠) benzeyen, beyaz kulaklı ve beyaz gagalı bir canavar bulunur, juru (狙如) denir; göründüğünde ülke büyük bir savaş tanır.


yòudōngsānshíyuēshānshuǐchūshàngqiánxiàzhōngduōměièshàngduōjīnxiàduōqīng

Otuz li doğuda Ni Dağı (鯢山) yatar. Ni Irmağı (鯢水) doruğunda fışkırır ve eteğinde batar; güzel tebeşirle bereketlidir. Doruğu altınla, eteği yeşil cevherle bereketlidir.


yòudōngsānshíyuēshānfēngshuǐchūyāndōngliúzhùshìshuǐzhōngduōshàngduōměisāngxiàduōduōchìjīn

Otuz li doğuda Ya Dağı (雅山) yatar. Feng Irmağı (灃水) ondan doğar ve doğuya akıp Shi'ye dökülür; büyük balıklarla bereketlidir. Doruğu güzel dutla, eteği kenevir ve kırmızı altınla bereketlidir.


yòudōngshíyuēxuānshānlúnshuǐchūyāndōngnánliúzhùshìshuǐzhōngduōjiāoshàngyǒusāngyānshíchǐzhīchǐchìhuánghuáqīngmíngyuēzhīsāng

Elli li doğuda Xuan Dağı (宣山) yatar. Lun Irmağı (淪水) ondan doğar ve güneydoğuya akıp Shi'ye dökülür; jiao ejderleriyle bereketlidir. Doruğunda elli ayak yüksekliğinde bir dut biter, dalları dört çatala bölünen ve yaprakları bir ayaktan uzun, kırmızı damarlı, sarı çiçekli ve yeşil kâseli, «İmparator kızının dutu» (Dìnǚ zhī sāng 帝女之桑) denen.


yòudōngshíyuēhéngshānshàngduōqīngduōsāngniǎoduō

Kırk beş li doğuda Heng Dağı (衡山) yatar; doruğu yeşil cevher ve dutla, kuşları özellikle karatavuklarla (quyu 鸜鵒) bereketlidir.


yòudōngshíyuēfēngshānshàngduōfēngshíduōsāngduōyángtáozhuàngtáoérfāngjīngwèizhāng

Kırk li doğuda Feng Dağı (豐山) yatar; doruğu feng taşıyla, ağaçları özellikle dut ve yangtao (羊桃, aktinidya) ile bereketlidir, şeftaliye benzer ama kare gövdeli; şişmiş cildi tedavi etmek için kullanılır.


yòudōngshíyuēshānshàngduōměixiàduōjīncǎoduō

Yetmiş li doğuda Yu Dağı (嫗山) yatar; doruğu güzel yeşimle, eteği altınla, otları özellikle jigu (雞穀) ile bereketlidir.


yòudōngsānshíyuēxiānshānduōyóuniǔcǎoduō𧄸méndōngyángduōjīnyīnduōtiěyǒushòuyānzhuàngchìhuìchìbáiwěijiànyǒuhuǒmíngyuē𤝻

Otuz li doğuda Xian Dağı (鮮山) yatar. Ağaçları özellikle you meşesi, niu ve kenevir; otları özellikle mendong (𧄸冬); güney yamacı altınla, kuzey yamacı demirle bereketlidir. Orada mò'ya (膜, yaban köpeği) benzeyen, kırmızı gagalı, kırmızı gözlü ve beyaz kuyruklu bir canavar bulunur; göründüğünde yöre yangınlar tanır; liji (𤝻即) denir.


yòudōngsānshíyuēzhāngshānyángduōjīnyīnduōměishígāoshuǐchūyāndōngliúzhùshuǐzhōngduōcuìshí

Otuz li doğuda Zhang Dağı (章山) yatar. Güney yamacı altınla, kuzey yamacı güzel taşlarla bereketlidir. Gao Irmağı (皋水) ondan doğar ve doğuya akıp Feng'e (澧水) dökülür; gevrek taşla (cuishi 脆石) bereketlidir.


yòudōngèrshíyuēzhīzhīshānyángduōjīnduōzuòcǎo

Yirmi beş li doğuda Dazhi Dağı (大支) yatar. Güney yamacı altınla, ağaçları özellikle kâğıt dutu ve meşeyle bereketlidir; ayrıca ottan yoksundur.


yòudōngshíyuēzhīshānduō

Elli li doğuda Quwu Dağı (區吳) yatar; ağaçları özellikle kenevir (ju 苴).


yòudōngshíyuēshēngxiōngzhīshānduōduōshàngduōfēngshí

Elli li doğuda Shengxiong Dağı (聲匈) yatar; ağaçları özellikle kâğıt dutu; yeşimle bereketlidir, ve doruğu feng taşıyla.


yòudōngshíyuēguīzhīshānyángduōchìjīnyīnduōshí

Elli li doğuda Dagui Dağı (大騩) yatar; güney yamacı kırmızı altınla, kuzey yamacı bileği taşıyla (dishi 砥石) bereketlidir.


yòudōngshíyuēzhǒngjiùzhīshāncǎo

On li doğuda Zhongjiu Dağı (踵臼) yatar, ot ve ağaçtan yoksun.


yòudōngběishíyuēshízhīshānduōjīngyángduōhuángjīnyīnduōshíyǒushòuyānzhuàngérbáishǒuzhǎomíngyuēliángjiànguóyǒubīng

Yetmiş li kuzeydoğuda Lishi Dağı (歷石) yatar. Ağaçları özellikle jing ve qi çalıları; güney yamacı altınla, kuzey yamacı bileği taşıyla bereketlidir. Orada yaban kedisine benzeyen, beyaz başlı ve kaplan pençeli bir canavar bulunur, liangqu (梁渠) denir; göründüğünde ülke büyük bir savaş tanır.


yòudōngnánbǎiyuēqiúshānqiúshuǐchūshàngqiánxiàzhōngyǒuměizhěduōduōmèiyángduōjīnyīnduōtiě

Yüz li güneydoğuda Qiu Dağı (求山) yatar. Qiu Irmağı (求水) doruğunda fışkırır ve eteğinde batar; güzel aşı boyası barındırır. Ağaçları özellikle kenevir ve mei bambusu (䉋). Güney yamacı altınla, kuzey yamacı demirle bereketlidir.


yòudōngèrbǎiyuēchǒuyángzhīshānshàngduōchóuyǒuniǎoyānzhuàngérchìmíngyuē𩢢wénhuǒ

İki yüz li doğuda Chouyang Dağı (丑陽) yatar. Doruğu chou (椆) ve ju (椐) ile bereketlidir. Orada kargaya benzeyen ama kırmızı ayaklı bir kuş bulunur, wenyu (𩢢餘) denir; ateşten korur.


yòudōngsānbǎiyuēàoshānshàngduōbǎiniǔ橿jiāngyángduōzhīàoshuǐchūyāndōngliúzhùshìshuǐ

Üç yüz li doğuda Ao Dağı (奧山) yatar. Doruğu servi, niu ve jiangla bereketlidir; güney yamacı tufu-yeşimiyle. Ao Irmağı (奧水) ondan doğar ve doğuya akıp Shi'ye dökülür.


yòudōngsānshíyuēshānduōshàngduōfēngshíxiàduōchì

Otuz beş li doğuda Fu Dağı (服山) yatar. Ağaçları özellikle kenevir; doruğu feng taşıyla, eteği kırmızı kalayla bereketlidir.


yòudōngsānbǎiyuēyǎoshānshàngduōjiāróngcǎoduōjīn

Üç yüz li doğuda Yao Dağı (杳山) yatar; doruğu jiarong otuyla (嘉榮草), altın ve yeşimle bereketlidir.


yòudōngsānbǎishíyuēshānduōyóutánniǔcǎoduōxiāngyǒushòuyānzhuàngzhìhuángshēnbáitóubáiwěimíngyuēwén𧲂línjiàntiānxiàfēng

Üç yüz elli li doğuda Ji Dağı (几山) yatar. Ağaçları özellikle you meşesi, sandal ağacı ve niu; otları özellikle kokulu. Orada domuza benzeyen, sarı gövdeli, beyaz başlı ve beyaz kuyruklu bir canavar bulunur, wenlin (聞𧲂) denir; göründüğünde imparatorluk büyük rüzgârlar tanır.


fánjīngshānzhīshǒuwàngzhīshānzhìshānfánshíshānsānqiānbǎisānshíèrshénzhuàngjiēzhìshēnrénshǒumáoyòngxióngyòngguīyòngzhǒngzhījīngshāntàiláozhīxiūdàomáoyòngniúchángshānshānzhǒngjiēdàoxiūmáoshǎoláoyīngmáo

Hepsi birlikte, Yiwang Dağı'ndan Ji Dağı'na, Jingshan silsilesi kırk sekiz dağ sayar, üç bin yedi yüz otuz iki li boyunca. Tanrıları hepsi domuz gövdeli ve insan başlıdır. Tapımları için: yalvarışla bir horoz sunulur, bir yeşim levhası (gui 珪) gömülür, ve kutsal tahıl olarak beş tahılın özü kullanılır. He Dağı bir «tanrı-imparator»dur; tapımı için büyük kurbanın (tailao) gereçleri kullanılır, adaklar dizilir ve gömülür, kurban devrik, bir yeşim diskiyle, sabit öküz olmaksızın. Du ve Yu dağları kutsal tepelerdir; onlara devrik kurbanla adak sunulur, küçük kurban (shaolao) takdim edilerek ve uğurlu yeşim asılarak.


On İkinci Orta Klasik — 中次十二经 (Dongting silsilesi)

zhōngshíèrjīngdòngtíngshānzhīshǒuyuēpiānzhīshāncǎoduōhuángjīn

On İkinci Orta Klasik, Dongting silsilesi. İlk dağı Pianyu Dağı (篇遇) diye anılır, ot ve ağaçtan yoksun, altınla bereketli.


yòudōngnánshíyuēyúnshāncǎoyǒuguìzhúshènshāngrénshàngduōhuángjīnxiàduōzhī

Elli li güneydoğuda Yun Dağı (雲山) yatar, ot ve ağaçtan yoksun. Orada tarçın bambusu (guizhu 桂竹) bulunur, çok zehirli: ona yaralanan kesinlikle ölür. Doruğu altınla, eteği tufu-yeşimiyle bereketlidir.


yòudōngnánbǎisānshíyuēguīshānduōzuòchóushàngduōhuángjīnxiàduōqīngxiónghuángduōzhú

Yüz otuz li güneydoğuda Gui Dağı (龜山) yatar. Ağaçları özellikle kâğıt dutu, meşe, chou ve ju; doruğu altınla, eteği yeşil zırnık ve fu bambusuyla (扶竹) bereketlidir.


yòudōngshíyuēbǐngshānduōguìzhúduōhuángjīntóngtiě

Yetmiş li doğuda Bing Dağı (丙山) yatar; gui bambusu (筀竹), altın, bakır ve demirle bereketlidir, ve ağaçsızdır.


yòudōngnánshíyuēfēngzhīshānshàngduōjīnxiàduōsuānshíwénshíduōtiěduōliǔniǔtánchǔdōngyǒulínyānmíngyuēmǎngzhīlínduōměiniǎoshòu

Elli li güneydoğuda Fengbo Dağı (風伯) yatar. Doruğu altın ve yeşimle, eteği suan taşı (痠石) ve damarlı taşlarla, ve demirle bereketlidir; ağaçları özellikle söğüt, niu, sandal ağacı ve kâğıt dutu. Doğuda Mangfu (莽浮) denen bir orman uzanır, güzel ağaçlar, kuşlar ve canavarlarla zengin.


yòudōngbǎishíyuēzhīshānshàngduōhuángjīnxiàduōqīngxiónghuángduōsāngchǔcǎoduōzhúshénérzhīzhuàngrénshēnérshēncāoliǎngshéchángyóujiāngyuānchūyǒuguāng

Yüz elli li doğuda Fufu Dağı (夫夫) yatar. Doruğu altınla, eteği yeşil zırnıkla bereketlidir; ağaçları özellikle dut ve kâğıt dutu, otları özellikle bambu ve jigu (雞鼓). Tanrı Yu'er (于兒) orada barınır; insan gövdelidir ve gövdesine sarılı iki yılan taşır, ve durmadan Irmağın derinliğini dolaşır, girip çıkarken parıldar.


yòudōngnánbǎièrshíyuēdòngtíngzhīshānshàngduōhuángjīnxiàduōyíntiěduōzhāyóucǎoduōjiānsháoyàoxiōngqióngzhīèrzhīshìchángyóujiāngyuānyuánzhīfēngjiāoxiāoxiāngzhīyuānshìzàijiǔjiāngzhījiānchūpiāofēngbàoshìduōguàishénzhuàngrénérzàishézuǒyòushǒucāoshéduōguàiniǎo

Yüz yirmi li güneydoğuda Dongting Dağı (洞庭) yatar. Doruğu altınla, eteği gümüş ve demirle bereketlidir; ağaçları özellikle zha armudu, li armudu (棃), portakal ve pomelo; otları özellikle jian (葌), melekotu (miwu 蘪蕪), şakayık ve selam otu (xiongqiong 芎藭). İmparatorun iki kızı orada barınır; durmadan Irmağın derinliğini dolaşırlar. Li ve Yuan rüzgârları Xiao ve Xiang'ın derinliklerinde kesişir, Dokuz Irmak (Jiujiang) arasında; girip çıktıklarında kaçınılmaz olarak rüzgâr hortumları ve şiddetli yağmurlar kopar. Orada insan görünüşlü, her elinde bir yılan tutan birçok tuhaf ruh bulunur. Orada birçok tuhaf kuş bulunur.


yòudōngnánbǎishíyuēbàoshānduōzōngnánjīngzhújiànmèijùnshàngduōhuángjīnxiàduōwénshítiěshòuduō鹿𪊨jiù

Yüz seksen li güneydoğuda Bao Dağı (暴山) yatar. Ağaçları özellikle palmiye, nanmu, jing ve qi çalıları, ok bambusu, mei (䉋) ve jun (箘); doruğu altın ve yeşimle, eteği damarlı taşlar ve demirle bereketlidir; canavarları özellikle milu geyikleri, geyikler, ji (𪊨) ve çaylak jiu (就).


yòudōngnánèrbǎiyuēgōngzhīshānshàngduōhuángjīnxiàduōzhīduōliǔniǔtánsāngyǒushòuyānzhuàngguīérbáishēnchìshǒumíngyuēguǐshìhuǒ

İki yüz li güneydoğuda Jigong Dağı (即公) yatar. Doruğu altınla, eteği tufu-yeşimiyle bereketlidir; ağaçları özellikle söğüt, niu, sandal ağacı ve dut. Orada kaplumbağaya benzeyen, beyaz gövdeli ve kırmızı başlı bir canavar bulunur, gui (蛫) denir; ateşten korur.


yòudōngnánbǎishíjiǔyuēyáoshānyīnduōhuángèyángduōhuángjīnduōjīngliǔtáncǎoduōshǔ𦬸tuó

Yüz elli dokuz li güneydoğuda Yao Dağı (堯山) yatar. Kuzey yamacı sarı tebeşirle, güney yamacı altınla bereketlidir; ağaçları özellikle jing, qi, söğüt ve sandal ağacı; otları özellikle yam (shuyu 藷藇) ve tuo (𦬸).


yòudōngnánbǎiyuējiāngzhīshānshàngduōyíncǎoshòuduōshǐ鹿

Yüz li güneydoğuda Jiangfu Dağı (江浮) yatar. Doruğu gümüş ve bileği taşıyla bereketlidir; ot ve ağaçtan yoksun, canavarları özellikle yaban domuzu ve geyik.


yòudōngèrbǎiyuēzhēnlíngzhīshānshàngduōhuángjīnxiàduōduōzuòliǔniǔcǎoduōróngcǎo

İki yüz li doğuda Zhenling Dağı (真陵) yatar. Doruğu altınla, eteği yeşimle bereketlidir; ağaçları özellikle kâğıt dutu, meşe, söğüt ve niu; otları özellikle rongcao (榮草).


yòudōngnánbǎièrshíyuēyángzhīshānduōměitóngduōtánniǔ檿yǎnchǔshòuduōlíngshè

Yüz yirmi li güneydoğuda Yangdi Dağı (陽帝) yatar; güzel bakırla bereketlidir, ağaçları özellikle sandal ağacı, niu, yaban dutu (yan 檿) ve kâğıt dutu, canavarları özellikle dağ keçileri ve misk geyikleri (she 麝).


yòunánjiǔshíyuēcháisāngzhīshānshàngduōyínxiàduōduōgànshízhěduōliǔchǔsāngshòuduō鹿duōbáishéfēishé

Doksan li güneyde Chaisang Dağı (柴桑) yatar. Doruğu gümüşle, eteği yeşimtaşı, yumuşak taş (ganshi 汵石) ve aşı boyasıyla bereketlidir; ağaçları özellikle söğüt, qi, kâğıt dutu ve dut; canavarları özellikle milu geyikleri ve geyikler, ve çok beyaz yılan ve uçan yılan.


yòudōngèrbǎisānshíyuēróngzhīshānshàngduōtóngxiàduōyínduōliǔchóngduōguàishéguàichóng

İki yüz otuz li doğuda Rongyu Dağı (榮余) yatar. Doruğu bakırla, eteği gümüşle bereketlidir; ağaçları özellikle söğüt ve qi; küçük yaratıkları özellikle yılan ve tuhaf böcek.


fándòngtíngshānzhīshǒupiānzhīshānzhìróngzhīshānfánshíshānèrqiānbǎishénzhuàngjiēniǎoshēnérlóngshǒumáoyòngxióngpìntúnyòngfánzhīshāngōngzhīshānyáoshānyángzhīshānjiēzhǒngjiēyòngjiǔmáoyòngshǎoláoyīngmáodòngtíngróngshānshénjiējiǔtàiláoyīngyòngguīshícǎihuìzhī

Hepsi birlikte, Pianyu Dağı'ndan Rongyu Dağı'na, Dongting silsilesi on beş dağ sayar, iki bin sekiz yüz li boyunca. Tanrıları hepsi kuş gövdeli ve ejderha başlıdır. Tapımları için: bir horoz ve bir dişi domuz boğazlanır, ve kutsal tahıl olarak yapışkan pirinç kullanılır. Fufu, Jigong, Yao ve Yangdi dağları hepsi kutsal tepelerdir; tapımları için adaklar dizilir ve gömülür, şarap ve küçük kurbanla (shaolao) dua edilir, ve uğurlu yeşim asılır. Dongting ve Rongyu dağları büyük tanrıları barındırır; tapımları için adaklar dizilir ve gömülür, şarap ve büyük kurbanla (tailao) dua edilir, ve beş renkle bezenmiş on beş gui ve bi asılır.


Beş Dağ Klasiği'nin son ketebeleri (五藏山经)

yòuzhōngjīngzhīshānzhìfánbǎijiǔshíshānèrwànqiānsānbǎishí

Orta Klasik'in dağlarının dökümü şöyledir: hepsi birlikte yüz doksan yedi dağ, yirmi bir bin üç yüz yetmiş bir li boyunca.


fántiānxiàmíngshānqiānsānbǎishífánliùwànqiānshíliù

Toplamda, imparatorluğun ünlü dağları beş bin üç yüz yetmiş sayıdadır, hepsi birlikte altmış dört bin elli altı li toprak kaplar.


yuētiānxiàmíngshānjīngqiānsānbǎishíshānliùwànqiānshíliùyánzānggàixiǎoshānshènzhòngyúntiānzhīdōng西èrwànqiānnánběièrwànliùqiānchūshuǐzhīshānzhěqiānshòushuǐzhěqiānchūtóngzhīshānbǎiliùshíchūtiězhīshānsānqiānliùbǎijiǔshítiānzhīsuǒfēnrǎngshùmáozhīsuǒdāoshāzhīsuǒnéngzhěyǒuzhuōzhěfēngtàishānshànliángshíèrjiāshīzhīshùjiēzàinèishìwèiguóyòng

Yü dedi ki: imparatorluğun ünlü dağları — Klasik onlardan beş bin üç yüz yetmiş sayar, altmış dört bin elli altı li toprak boyunca. Bunlar «Beş Hazine» (wuzang) denenlerdir; öteki küçük dağlar, çok sayıda olan, kaydedilmeye değmez. Doğudan batıya dünya yirmi sekiz bin li uzanır; güneyden kuzeye yirmi altı bin li. Suların çıktığı dağlar sekiz bin li kaplar, onları alanlar sekiz bin li; bakır veren dağlar dört yüz altmış yedi sayıda, demir veren dağlar üç bin altı yüz doksan. Gök ve Yer'in toprakları paylaştırdığı ve tahılları büyüttüğü, mızrak ve teberlerin doğduğu, bıçak ve kılıçların dövüldüğü yer burasıdır; usta burada bolluğu, beceriksiz yokluğu bulur. Tai dağında kurban kesilir, Liangfu dağında saygı sunulur: yetmiş iki hane; kazanç ve kayıpların hesabı tümüyle onun içinde kapalıdır — Devletin zenginliğini yapan budur.


yòuzāngshānjīngpiānfánwànqiānbǎisān

«Dağ Hazineleri Klasikleri»nin (Wǔzàng Shānjīng) beş kitabı şöyledir: hepsi birlikte, on beş bin beş yüz üç karakter.

Notlar

Eserin sonu. Bu sayfa 中山经'i ve onunla birlikte «Beş Dağ Klasiği»nin (五藏山经: Güney, Batı, Kuzey, Doğu, Merkez) tümünü kapatır. Son dört pasaj özetleyici ketebelerdir: Merkez'in dağlarının toplamı (197), imparatorluğun genel toplamı (5.370 dağ, 64.056 li), Yüce Yü'ye atfedilen ünlü konuşma, ve beş kitap için 15.503 karakter sayan son anma.

İmparatorun İki Kızı. Dongting dağında «İmparatorun iki kızı» barınır, büyük gölün ve Xiang ırmaklarının tanrıları, sonraki gelenekte Shun'un eşleri Ehuang ve Nüying ile özdeşleştirilen. İki yılan tutan tanrı Yu'er de orada hüküm sürer.

Güney yamacı / kuzey yamacı (其阳 / 其阴). 阳 (yáng) = güneşli yamaç (güney); 阴 (yīn) = gölgeli yamaç (kuzey).

Yinelenen kalıplar. «Onu yiyen / alan…» (食之 / 服之); «göründüğünde…» (见则) alâmetleri imler (savaş 兵, salgın 疫, dehşet 恐, büyük rüzgâr 大风); «çığlığı kendi adını söyler» (其鸣自呼). Ketebeler özel ayinleri betimler (kurban «devrik», boğazlama, yeşim asma).

Belirsiz özdeşleştirmeler. Birçok bitki, mineral ve yaratık adının kesin karşılığı yoktur; karakterlerle birlikte pinyin'le çevriyazılır, ve Türkçe karşılıklar geleneksel şerhleri (Guo Pu, Hao Yixing) izler.

Çince metin Chinese Text Project'e (ctext.org) göredir. Çeviri ve notlar: Chine-culture.com.